بانک جامع اطلاعات فرش و دست بافته های ایران
 

  جستجو
 موزه فرش  
بازرگاني سبحه
 OldCarpet.com  
 مجله گره  
 مجله هالي
 سازمان توسعه تجارت ايران
 Miri Iranian Knots
 ICOC
 Araghchi Carpet
 DOMOTEX
 مرکز ملي فرش
 فرش در آيينه مجلات
 دسترسي اعضا
نام:
رمز عبور:


عضو جديد










 

نظر بدهيد! 

نسخه چاپ

 ارسال براي ديگران

 بازگشت




تاريخ درج: 29/2/99   سایت اطلاع رسانی فرش ایران - کارپتور


مجنونی از هنر فرش- یادداشتی در نود سالگی استاد حسن حکمت نژاد

● فائزه قادری



۹۹/۰۲/۲۳- سایت اطلاع رسانی فرش ایران - کارپتور
    
    «قدر در لغت به معنای اندازه، ارزش، ارج، بزرگی و تقدیر است. لیالی قدر است و بسیاری از مسلمانانِ شب زنده دار، امیدواریم که سرنوشتمان به نیکی رقم بخورد.
    
    این حروف را به هم گره زدم که بر فضیلت قدردانی اشاره کنم و در روز تولد پدر عالیقدر و جوانمردم "علیرضا قادری" که قدردان تعلیم و تربیت او، و تلاشهایش برای خودم و هنر و فرش ایران نیز هستم؛ یادداشتی از استاد گرانقدر تورج ژوله، با عنوان "مجنونی از هنر فرش"که فروردین امسال به مناسبت نود سالگی استاد حسن حکمت نژاد در روزنامه همشهری منتشر شد بیاورم و از اساتید نامی و گمنامی که هنر را زنده نگاه داشتند قدردانی کنم. » فائره قادری
    
    

    ______________
    بادداشت استاد تورج ژوله؛ فرش پژوه و فرش شناس:
    «جایگاه و نقش خاندان‌های هنری، به‌ویژه در حیطه هنرهای بومی و سنتی از اهمیت مطالعاتی و پژوهشی بالایی برخوردار است. در حوزه هنر بافندگی فرش به‌عنوان عام‌ترین و مردمی‌ترین هنر ایرانیان، چنین پژوهش‌هایی متفاوت‌تر است و سابقه آن براساس مستندات، حداکثر به 3دهه قبل بازمی‌گردد.
    
    منظور از خاندان‌های هنری فرش، خانواده‌هایی هستند که هنر فرش در شاخه‌های مختلف آن حداقل دو‌تا‌سه نسل تداوم یافته و اثرگذاری آنها به مثابه مکتبی مستقل، شناخته می‌شود. چنین تداومی، مصداق واژه سنت و تأیید این مدعاست که نه‌تنها فرش ایران پدیده‌ای است در میانه سنت و هنر، بلکه بخش مهمی از پژوهش‌های ذیربط و مرتبط نیز باید در مسیر شناخت و ثبت سنت‌ها و همچنین گرایش‌های فردی و گروهی هنرمندان این حوزه(مکاتب فردی و جمعی) قرار گیرد.
    
    خاندان‌هایی نظیر شاهرخی در کرمان، عمواوغلی(کهنمویی) در مشهد، صیرفیان و صفدرزاده حقیقی و... همچنین حکمت‌نژاد در اصفهان از مشهورترین و شناخته‌شده‌ترین خاندان‌های نام‌بردار در هنر فرش ایران‌اند؛ و البته ده‌ها خاندان شناخته و ناشناخته دیگر که باید هرچه سریع‌تر نسبت به ثبت و نگارش نام و گستره فعالیت و اثرگذاری آنها در حوزه هنر فرش اقدام کرد.
    
    در خصوص خاندان هنرمند حکمت‌نژاد، کتابی که اول‌بار به سال ۱۳۷۷ و توسط پژوهشگر فرهیخته، هادی سیف به زیورطبع آراسته شد، پیشگام پژوهش‌های خاندانی در هنر فرش ایران است؛ نویسنده‌ای که از نگاه و زاویه‌ای خاص به وقایع‌نگاری زندگی سراسر پرتلاطم و مالامال از عشق و شیدایی حکمت‌نژاد پرداخته، با قلمی زیبا، تخلص مجنونی این خاندان را نیز برای خواننده رمزگشایی و سه نام جاودان درپژوهش‌هایی این‌چنین را ثبت و به وارثان و آیندگان قالی اصفهان می‌سپارد؛ احمدبیک، محمد کاظم و استاد حسن حکمت‌نژاد (مجنونی).
    
    استاد حسن حکمت‌نژاد متولد بیست‌وچهارم فروردین هزار و سیصدونه شمسی، فرزند محمدکاظم و نوه احمدبیک است و به دیگر سخن، نسل سوم از خانواده‌ایست که هنر فرش و عشق به آن، در میان‌شان شعله‌ور است.
    
    مرگ پدر در سال هزار و سیصد و بیست و یک که گویی قتلی ناجوانمردانه از سوی رقیبان بوده است او را مصمم و پرانگیزه‌تر ازگذشته به سویی می‌کشاند که نتیجه آن مجموعه آثار ارزنده‌ای می‌شود که در تاریخ قالی اصفهان همواره خوش درخشیده‌اند و برگی جدید به تاریخ قالی اصفهان افزوده است.
    
    اگرچه ایده‌ها و اندیشه‌های استاد حسن حکمت‌نژاد در خلق آثار هیچ‌گاه دور از قلم و هنر سایر بزرگان و نام‌آوران قالی اصفهان و حتی معماری پرشکوه و تاریخی دیار اصفهان نیست، اما شیوه طرح و رنگ در اغلب آثار این هنرمند، همواره گویای شیوه‌ای دگرگون به‌مثابه مکتبی مستقل است که به دور از کتیبه‌نگاری، می‌توان از میان آثار مشابه و دیگر، بازشناخت. موضوع رنگ در قالی‌های این استاد فرهیخته نه‌تنها نشان از تعلق خاطر او به این بخش از هنر قالی‌بافی است که بیانگر تسلط و مهارتی است که او در هنر رنگرزی و همنشینی رنگ، از خود به منصه ظهور رسانده است.
    
    مطالعه زندگی او نشان از ورود پژوهشگرانه‌ای است که وی به عرصه رنگرزی الیاف پشم داشته و اگرچه خود نیز خالق طرح‌هایی برای قالی اصفهان بوده، اما ایده‌های نوگرایانه‌اش در همکاری و بهره‌جویی از استادان بزرگ هم‌عصرش، قلم‌های بزرگی همچون استاد عباس کرباسیون را نیز معطوف به‌خود ساخته است.
    
    از مشهورترین ایده‌های نوگرایانه این هنرمند در گروه طرح‌های ترنجی، می‌توان به ترکیب هماهنگ نوارهایی پهن و قاب‌مانند با بندهای اسلیمی اشاره داشت که همچون دیواری مستحکم، زمینه قالی را احاطه کرده‌اند. این شیوه در تعدادی از قالی‌های این استاد- که اغلب دارای اسامی مستقلی هستند- به‌مثابه امضای این هنرمند شناخته می‌شوند.
    
    قالی‌های «همراه»، «پیام» و«عشق» از مشهورترین آثار او با چنین ویژگی‌ای به‌شمار می‌روند. ایده احاطه زمینه قالی با نوارهای پهن و مستقل با چند شیوه دیگر نیز در آثار استاد حکمت‌نژاد دیده می‌شود که شاید بتوان آنها را حاصل ذوق‌آزمایی خوش فرجام مشترک با سایر طراحان قالی اصفهان دانست که در آثار مشهوری با نام‌های «وقار»، «خورشید»، «آرام» و... به منصه ظهور رسیده‌اند.
    
    استاد حکمت‌نژاد با شرکت در ده‌ها نمایشگاه جهانی و بین‌المللی و کسب عناوین و جوایز متعدد در سال هزار و سیصد و هشتاد و یک توسط انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، ستایش و در مراسمی ویژه از خدمات هنری او قدردانی و در سال هزار و سیصد و هشتاد و شش کتاب زندگینامه او توسط همین انجمن منتشر شد. آثار ارزشمند این هنرمند هم‌اکنون نه‌تنها در بازارهای داخلی و خارجی دست‌به‌دست می‌چرخد، بلکه زینت‌بخش مجموعه‌های خصوصی مختلفی است که به داشتن چنین آثاری برخود می‌بالند.
    
    ذکر ویژگی‌های ارزشمند و هنری قالی‌های استاد حسن حکمت‌نژاد، نیازمند مقاله‌ای است مستقل که در این یادداشت کوتاه که فقط به‌مثابه یادمانی از او در این جشن‌نامه است، نمی‌گنجد. نامش جاودان و سایه‌اش مستدام......»
    
    
     


  همچنين در اين باره بخوانيد:
  دودمان طراح و قالیباف دیار اصفهان حکمت نژاد- مجنونی 


 
  رويدادها
  مقالات
  گفتگو
  دنياي نشر
  گزارش
  نقد و نظر
  قوانين و مقررات
    کليه حقوق متعلق به سايت اطلاع رساني فرش ايران است
نقل مطالب به هر شکل تنها با ذکر عنوان و نشاني سايت مجاز است
CARPETOUR.COM   2000-2009 All Rights Reserved.